Coccidiose bij kalveren: diarree bij oudere kalveren

Coccidiose zie je meestal niet bij pasgeboren kalveren, maar bij dieren die al een stap verder zijn in de opfok. Kalveren die eerst goed leken te lopen, kunnen ineens terugvallen in mestbeeld, opname en groei. Dat voelt soms als iets wat ineens ontstaat, maar in de praktijk zit het er vaak al eerder in

Daarom vraagt coccidiose om anders kijken. Niet alleen naar de diarree zelf, maar naar wat eraan voorafgaat.

Wat is coccidiose bij kalveren

Coccidiose wordt veroorzaakt door een parasiet uit de Eimeria-groep. Deze ontwikkelt zich in de darm en kan daar schade geven aan de darmwand. Daardoor verloopt de opname van voedingsstoffen minder goed en kan het kalf terugvallen. Het is dus niet alleen een mestprobleem, maar vooral een verstoring van de darm en benutting van voer.

Coccidiose komt vooral voor bij wat oudere kalveren, in een fase waarin meerdere factoren samenkomen.

Symptomen van coccidiose

Kalveren vallen vaak terug terwijl ze daarvoor goed groeiden. De mest wordt dunner en kan slijm of bloed bevatten. Ook zie je dat dieren minder actief worden en achterblijven in ontwikkeling.

Het beeld is niet altijd direct duidelijk. Dat maakt het op het oog lastig om met zekerheid te zeggen waar je mee te maken hebt. Om uitsluitsel te krijgen, is het raadzaam om een mesttest te nemen.

Hoe raakt een kalf besmet met coccidiose?

Besmetting vindt plaats via mest. Kalveren nemen de Eimeria-eitjes, oöcysten genoemd, op vanuit de omgeving, bijvoorbeeld via roosters, voer of materialen.

De balans in de darm speelt een grote rol in de vraag of een kalf besmet raakt. Wanneer er mest bij het voer komt of de vertering onder druk staat, moet er meer ballast door de darm heen. Dat maakt het voor het kalf lastiger om stabiel te blijven en geeft coccidiose meer kans om door te zetten.

Coccidiose behandelen

Bij coccidiose is het belangrijk om eerst scherp te krijgen of dit daadwerkelijk speelt. Je wilt immers gericht werken en het beeld kan erg lijken op andere vormen van diarree.

Een mesttest helpt om dit te bevestigen of uit te sluiten. Voor behandeling is het verstandig om de veearts te betrekken, zeker wanneer kalveren duidelijk terugvallen of bloed in de mest zichtbaar is.

Preventie: waar het verschil zit

De meeste winst zit in het beperken van infectiedruk en het ondersteunen van een rustige darm. Hygiëne en groepsmanagement spelen daarin een rol, maar ook voeding maakt verschil. Een rustig verteerbare brok of flakes kan bijdragen aan een stabieler mestbeeld en een darm die minder zwaar belast wordt. Voeding die voorspelbaar verteert en zo min mogelijk onbenutte delen door de darm laat gaan, geeft het kalf meer rust in de vertering. Dat zie je vaak terug in hoe een koppel door deze fase heen komt.

Daarbij helpt het om te kijken naar hoe de brok is opgebouwd en wat er daadwerkelijk in het kalf benut wordt.

Het moment van verplaatsen speelt ook mee. Niet elk kalf is op hetzelfde moment klaar voor de groep. Leeftijd, weerstand en groepsverschil bepalen samen hoe stabiel die overgang verloopt.

Wil je beter begrijpen hoe alles rondom kalverdiarree samenhangt, dan helpt het om breder te kijken naar het geheel.

Even sparren?

Zie je bij oudere kalveren een terugval in mestbeeld, opname of groei, en twijfel je waar het vandaan komt? Dan is het goed om daar eens samen naar te kijken. Vaak zit de winst in hoe darmgezondheid, voeding en groepsmomenten op elkaar aansluiten.